Frankenstein

Wśród ikonicznych potworów w historii popkultury za pierwszego (obok Draculi i wilkołaka) uważany jest potwór Frankensteina. Pierwszy raz pojawił się na kartach powieści Mary Shelley „Frankenstein, czyli współczesny Prometeusz” z 1818 – uważaną za pierwszą powieść science-fiction. Oraz jedną z pierwszych, opowiadających o tym, jak człowiek bawi się w Boga, co kończy się katastrofą. Ten motyw był potem wykorzystywany m. in. choćby w „Parku Jurajskim” Michaela Crichtona czy filmie „Obcy: Przymierze”. Samych adaptacji tej powieści powstało wiele, w których monstrum grali tacy aktorzy jak Boris Karloff czy Robert De Niro. Teraz swoje spojrzenie na tego klasyka przygotował specjalizujący się w filmach o potworach Guillermo del Toro, a całość sfinansował Netflix.

Historia zaczyna się na zamarzniętym Oceanie Arktycznym, gdzie utknął duński okręt z zadaniem dotarcia do bieguna północnego. Dowodzący kapitan Andersen (Lars Mikkelsen) znajduje ciężko rannego mężczyznę, ściągając go na okręt. W ślad za nim rusza tajemnicza istota, bardzo chcąca dorwać ocalonego, wołając „Victor”. Jak się okazuje uratowanym jest baron Victor Frankenstein (Oscar Isaac), który po odzyskaniu przytomności opowiada swoją historię. Oraz tego jak stworzył „żywego” człowieka ze zwłok zmarłych (Jacob Elordi).

„Frankenstein” to dwie historie pokazane z dwóch perspektyw: Frankensteina oraz jego kreacji. Pierwsza pokazuje Victora od dziecka i jego silnej relacji z matką (Mia Goth) aż po jej śmierć podczas porodu. I to wywołuje w nim bunt wobec śmierci, otoczenia naukowców, nawet swojego ojca. Podczas jednej z prezentacji akademickiego do barona zgłasza się przyjaciela brata, niejaki Henrich Harlander (Christoph Waltz). Ten proponuje naukowcowi nieskończone środki, lokację z dala od świata oraz zwłoki. Druga historia opowiadana przez monstrum to próba odnalezienia siebie w kompletnie obcym świecie, odrzuconym przez stwórcę i spotykającego się niemal z wrogością, antagonizmami oraz samotnością.

Niby nic, czego bym się nie spodziewał, ale jak to Del Toro jest bardzo plastycznie oraz wysmakowane na poziomie wizualnym. Trudno nie oderwać oczu od tej imponującej scenografii czy mocnych kolorystycznie kostiumów. I wielka szkoda, że ten film trafił na duży ekran, bo to byłoby ogromne doświadczenie. Ale czy ta historia angażuje? Nie jest ona stricte horrorem, choć początek na zamarzniętym oceanie potrafi budzić lęk. Jednocześnie reżyser mocno pokazuje jak dobrymi chęciami jest piekło brukowane, doprowadzając na skraj szaleństwa samego twórcę oraz jego tworzywo. Zupełnie jakby samo wykonanie celu było najważniejsze, bez odpowiedzi na pytanie: „co dalej?”. Szczególnie, że interakcje żywego trupa z Victorem ogranicza się w zasadzie do jednego słowa: „Victor!”. Jedynym rozumiejącą go osobą jest narzeczona brata barona, Elizabeth (niezawodna Mia Goth) – równie odosobniona i żyjąca we własnym świecie.

Dopiero w drugiej połowie, czyli z perspektywy Monstrum dla mnie film nabrał większej siły. Łatwo się zidentyfikować z osobą, która pierwszy raz – niczym dziecko – odkrywa świat, spotykając się z odrzuceniem, wrogością. Co gorsza, nie jest on w stanie umrzeć, zaś każda rana się regeneruje. Zupełnie jakby był proto-Wolverine’m czy innym superherosem. Ale ta postać zyskuje dzięki rewelacyjnej roli Jacoba Elordiego. Jego bardzo głęboki głos, charakteryzacja oraz sposób poruszania robią piorunujące wrażenie. Zarówno próby mówienia, interakcja z niewidomym czy narastający gniew zapadają bardzo mocno w pamięć. Równie świetny jest Oscar Isaac, nawet jeśli budzi on skojarzenia z podobną rolę w „Ex Machina”. To bardzo egotyczny, coraz bardziej pyszałkowaty, manipulujący i bezwzględnie dążący do celu. Nie zdając sobie sprawy z konsekwencji tego zjawiska, zaczynać czuć pogardę, brak cierpliwości oraz szorstkość. Bardzo mocna i wyrazista kreacja.

Na papierze „Frankenstein” wydaje się być skrojony pod wrażliwość oraz styl Guillermo del Toro. Imponujący audio-wizualnie, z dwiema wyrazistymi głównymi rolami. Aczkolwiek muszę przyznać, że bardziej mi się podobała druga połowa, zaś powolne tempo może wielu zniechęcić. 

7,5/10

Radosław Ostrowski

After Life – seria 3

Troszkę minęło czasu odkąd widzieliśmy po raz ostatni Tony’ego. Ból jednak i żal po stracie żony nie zostaje, a śmierć ojca jeszcze bardziej na niego działa. Wydaje się, że poznana w domu opieki pielęgniarka może być nową partnerką naszego dziennikarza. Pozory jednak mylą, bo pewnych osób zastąpić się nie da. Niby wydaje się on pogodzony ze stratą, ale pozostaje jedno pytanie: co dalej? Jak znaleźć sens życia?

Trzeci (i ostatni) sezon serialu Ricky’ego Gervaisa nadal utrzymuje ton poprzednich części. Czyli jest bardziej refleksyjny, choć nie pozbawiony czasami ostrego humoru. Czy dostajemy tą samą konstrukcję odcinka, czyli skupiamy się na Tony i jego zachowaniu w ciągu jednej doby? Nie do końca, bo te rutynowe elementy (wizyta dziennikarska, odwiedzenie grobu oraz ławki, wizyta w redakcji) potrafią zmienić kolejność, a nawet w ogóle się nie pojawić. Były też momenty, gdy twórca pozwala także poznać osoby z otoczenia naszego bohatera. Wierzącą w horoskopy Kate, przyjaciela Lenny’ego i próbującego się spełnić artystycznie syna czy nową stażystkę Coleen, zmuszoną wskutek okoliczności do pracy w gazecie. Wiele jest tu ciepła, melancholii oraz galerii dość ekscentrycznych postaci jak listonosz o imieniu Pat czy opowiadający „żarty” nieporadny Brian. Ale żaden z nich nie jest pokazany w karykaturalny, groteskowy sposób.

Choć nie wraca wiele postaci (seksworkerka Roxy, stażystka Sandy) i humoru jest mniej (choć jest parę perełek jak rywalizacja Tony’ego z Mattem w ping-pongu, tenisie oraz squashu czy randki Kate), jednak nie czułem się rozczarowany. Gervais potrafi zachować balans między humorem a dramatem, ze sporadycznym rzucaniem mięsem (słowo pizda tutaj dominuje). Sceny sfilmowane z żoną nadal wzruszają, a prawdziwą bombę serwuje ostatni odcinek. Te półgodziny wydają się idealnym podsumowaniem drogi Tony’ego (od wizyty w hospicjum przez festyn, gdzie przewija się masa postaci aż po ostatnią scenę) – ten odcinek mocno podniósł ten sezon w moich oczach.

Jak można podsumować ten serial? „After Life” to nie jest chamski Gervais znany choćby z przemówień podczas prowadzenia Złotych Globów. Słodko-gorzki, melancholijny ton oraz powtarzalny szablon odcinków może wywołać konsternację, lecz pokazuje twórcę jako osobę uważnie obserwującą ludzi, ich problemy, lęki i demony. Żadnego wydumania, pretensjonalności, chociaż wnioski wyciągane mogą wydawać się banalne oraz oczywiste. Czy to przeszkadza przy oglądaniu? Nie.

To jaki bardziej „jesienny” tytuł, pozwalający się na chwilę zatrzymać i zadać egzystencjalne pytania o sens życia, zaświaty i życie w żałobie.

8/10

Radosław Ostrowski

After Life – seria 2

Netflixowy serial od Ricky’ego Gervaisa powraca. Tony nadal pracuje jako dziennikarz w lokalnej prasie i już nie myśli o samobójstwie. Próbuje jakoś funkcjonować w tym smutnym dla niego świecie, lecz tęsknota za zmarłą żoną jest czasem nie do przeskoczenia. Próbuje się otworzyć na innych, ale nie zawsze ma do tego cierpliwość. Spotyka się z pielęgniarką, opiekującą się jego ojcem, jednak nie zdecydował się na następny etap. Ciągle jego przyjaciółmi są koledzy z pracy, prostytutka oraz listonosz Pat (to ostatnie nie jest żartem).

after life2-1

Drugi sezon „After Life” niejako kontynuuje formułę z poprzedniej serii. To ciąg powtarzalnych scenek, przypominających rutynę naszego bohatera. Wstawanie, spacer z psem, praca i odwiedzanie kolejnego dziwacznego jegomościa, wizyta na cmentarnej ławce, odwiedziny ojca, powrót do domu, obejrzenie kolejnego nagrania żony, sen. Powtórz. Nie ma już tego cierpkiego humoru jak w poprzedniej części (poza wizytami naczelnego u porąbanego psychiatry), co troszkę zmienia klimat całości. Dominuje tutaj melancholia oraz życzliwy, ciepły humor, pełen refleksji. Ubarwieniem tej serii jest wątek kołka teatralnego w domu kultury. A szefem jest dziwak wśród dziwaków, czyli opowiadający bzdurne anegdoty Ken oraz mocny zwrot pod koniec serii. Osoby bardziej wrażliwe mogą się popłakać, więc bez chusteczek nie podchodźcie.

after life2-2

Ten sezon jest troszkę inny od poprzedniego, bardziej próbując się skupić na powolnym przebudzeniu. Jak inni ludzie radzą sobie z traumami, przez co Tony może zauważyć dość prostą i banalną prawdę. Że nie tylko on ma poważne problemy. Nieważne, czy to 100-latka pragnąca umrzeć, mężczyzna wrzuca listy do… skrzynki na psie odchody czy mężczyzna uważający się za 8-letnią dziewczynkę. Pozornie wydaje się to błahe wobec samotności Tony’ego oraz utworzonej przez niego bariery. Gervais prowadzi swoją narrację spokojnie i pozwala swojemu bohaterowi nawet się rozkleić, by przyjaciółce pokazać swój ból. Każda z postaci jest dobrze napisana i zagrana, przez co nikt nie jest obojętny. Kto wie, czym jeszcze mogą nas zaskoczyć i zadziwić (listonosz czy szef, będący w separacji). Ale czy będzie kolejna seria? Równie dobrze mogłoby się tutaj skończyć.

after life2-3

Więcej nic sensownego nie powiem, więc oglądajcie koniecznie. Gervais jest o wiele spokojniejszy, ale to nadal Gervais, który rozwija swój świat. Nie spodziewałem się, że aż tak mi się spodoba.

8/10

Radosław Ostrowski

After Life – seria 1

Ricky Gervais to postać rozpoznawalna przez fanów brytyjskiego poczucia humoru. Bardzo specyficznego, czasami opartego na obrażaniu innych. Ja kojarzyłem go tylko z roli gospodarza ceremonii wręczenia Złotych Globów. Podczas ostatniej ceremonii komik wspominał o swoim serialu „After Life”, że dostarcza więcej rozrywki niż cała transmisja gali. Postanowiłem zaryzykować i sprawdzić z czym się je tą produkcję Netflixa.

after life1-1

Bohaterem tego serialu jest Tony – dziennikarz lokalnej gazety, któremu niedawno zmarła żona. Mieszka z psem, chory na Alzheimera ojciec przebywa w domu opieki, a on sam nie radzi sobie z tą pustką. Ciągle wypowiada na głos chęć popełnienia samobójstwa, jest opryskliwy, cyniczny, wręcz negatywnie nastawiony do wszystkiego. Ale czy ten stan wściekłości, gniewu i wkurwienia będzie trwał cały czas?

after life1-2

Trudno nazwać „After Life” serialem komediowym, bo i humor wynika tutaj ze złośliwości czy sarkazmu. Tony – grany przez samego Gervaisa – jest bardzo trudny do polubienia, nie tylko z powodu odczuwalnego bólu, ale bardzo dużego dystansu do całego otoczenia, odrzucając każdą formę pomocy. Zupełnie tak jakby po śmierci swojej żony wszystko przestało mieć jakikolwiek sens. Stąd takie a nie inne nastawienie. Coś, co on sam nazywa szczerością, inny traktują jako niekontrolowany gniew, furię, głęboką depresję. Kiedy poznajemy Tony’ego, jest w niej od dłuższego czasu, co widać po pustym, niesprzątanym mieszkaniu oraz samym spojrzeniu bohatera: jego zgaszonych oczach, niemal kompletnej obojętności na wszystko (włącznie z próbą okradzenia go przez dwóch gnojów) i wszystkich. Nieważne, czy mówimy o ojcu z Alzheimerem i opiekującej się nim pielęgniarce, szwagrze będącym także jego szefem czy koledze-fotografowi.

after life1-3

Każdy odcinek przypomina kolejny, normalny dzień: obejrzenie filmiku od żony na tablecie, śniadanie, wyprowadzenie psa, wizyta na cmentarzu, praca, odwiedziny ojca, wieczór. I wszystko jest tutaj odhaczane jakbyśmy oglądali sitcom. Nawet zestaw gagów wydaje się utrzymany w podobnym tonie (rozmowy z ojcem, interakcje z listonoszem o wdzięcznym imieniu… Pat), ale wszystko jest tu poprowadzone w miejscami delikatny sposób i podaje dość prostą receptę na wyjście z tego doła. I tym rozwiązaniem jest… drugi człowiek. I to niekoniecznie z najbliższego otoczenia, bo to może być roznosiciel gazet, który jest uzależniony od narkotyków, prostytutka, zatrudniona przez Tony’ego jako… sprzątaczka czy poznana na cmentarzu kobieta, co odwiedza grób swojego męża. I to podczas spotkań oraz rozmów z nimi zaczyna dostrzegać prostą, choć nie zawsze zauważalną prawdę. Że każdy człowiek mierzy się ze stratą bliskich na swój sposób i nie wszyscy ludzie są źli. Nie każdego należy traktować w sposób opryskliwy, agresywny.

after life1-4

Wielu może przeszkadzać ostatni odcinek, który bywa bardzo przesłodzony, a jego przesłanie jest powiedziane zbyt wprost. Niemniej ta droga oraz przemiana do niej prowadząca brzmi szczerze. I przez to bardziej poznajemy bohatera, granego znakomicie przez samego Gervaisa.

Pierwszy sezon „After Life” pokazuje drogą jaką bohater przechodzi od mroku i smutku do odnajdywania radości. Pytanie tylko, na jak długo Tony będzie w stanie zachować tą równowagę i czy znowu nie dostanie nagle depresji. Na to pytanie odpowiedź dostaniemy w drugiej serii już w kwietniu.

7,5/10

Radosław Ostrowski